Trưởng khoa giải phẫu bệnh tư vấn cách nhận diện u ác tính, u lành tính

TS.BS Nguyễn Vũ Thiện – Trưởng khoa Giải phẫu bệnh, Bệnh viện Nhân dân 115NỘI DUNG BUỔI TƯ VẤN

1. Hai chữ “sinh thiết” rất quen thuộc khi với những người đang chờ được chẩn đoán xác định ung thư. Vậy BS có thể cho biết sinh thiết cụ thể là làm những gì ạ?

Bạn đang đọc: Trưởng khoa giải phẫu bệnh tư vấn cách nhận diện u ác tính, u lành tính

Trước hết, tôi xin lý giải một chút ít về giải phẫu bệnh. Giải phẫu bệnh là một ngành khoa học sâu xa nghiên cứu và điều tra về những bệnh lý và sau khi điều tra và nghiên cứu sẽ cho ra một hiệu quả giải phẫu bệnh. Từ hiệu quả này, bác sĩ lâm sàng hoàn toàn có thể có những điều trị thích hợp cho từng bệnh nhân. Do đó, tổng thể những mô, dịch lấy ra từ khung hình đều phải làm giải phẫu bệnh .Khi mẫu được gửi đến phòng giải phẫu bệnh, bác sĩ giải phẫu bệnh sẽ nhìn nhận một cách tổng lực về lâm sàng, nhìn đại thể ( nhìn bằng mắt thường ), tiếp theo là nhìn vi thể ( dùng kính hiển vi phóng đại ) .Nhìn chung, giải phẫu bệnh có 2 chuyên ngành, thứ nhất là mô học về những mẫu sinh thiết và thứ hai là về tế bào học .Không phải bác sĩ hoài nghi “ ung thư ” nên mới làm xét nghiệm sinh thiết, mà bác sĩ cần biết tổn thương đó là như thế nào : lành hay ác, hay chỉ đơn thuần là viêm, để từ đó sẽ đưa ra cách điều trị tương thích .2. Kết quả giải phẫu bệnh hoàn toàn có thể giúp chẩn đoán những bệnh lý nào, thưa bác sĩ ?Kết quả Giải phẫu bệnh hoàn toàn có thể rất rộng từ không u, viêm, ký sinh trùng đến có u gồm có u lành, u ác, giả u. Do đó, hiệu quả giải phẫu bệnh hoàn toàn có thể cung ứng cho bác sĩ lâm sàng rất nhiều thông tin quan trọng .

3. Vì sao tác dụng sinh thiết hoàn toàn có thể không đúng chuẩn, hoặc cùng một bệnh nhân nhưng làm sinh thiết ở 2 nơi cho 2 hiệu quả khác nhau, thưa BS ? Để có một tác dụng sinh thiết đúng mực cần phải có những điều kiện kèm theo gì ạ ?Hiện tượng này rất thường gặp và cũng nhiều bệnh nhân, người nhà có vướng mắc này .Nguyên nhân của việc này là do cấu trúc của u không đồng đều, mỗi vùng sẽ mỗi khác, vùng này hoàn toàn có thể nhiều tế bào và vùng khác hoàn toàn có thể sẽ có ít tế bào, vùng này hoàn toàn có thể hoại tử và vùng kia hoàn toàn có thể không hoại tử .Khi gửi một phần u như vậy, trọn vẹn hoàn toàn có thể xảy ra trường hợp đưa phần bệnh phẩm có hoại tử của u đến cơ sở thứ nhất và khó có Kết luận trên vùng này, còn phần u còn lại được gửi đến cơ sở thứ hai và cho hiệu quả khác, do đó 2 cơ sở cùng làm xét nghiệm cho 1 bệnh nhân nhưng sẽ cho ra những tác dụng không giống nhau .Trong trường hợp này bác sĩ hoàn toàn có thể gởi bệnh phẩm đến 1 phòng xét nghiệm giải phẫu bệnh và nếu có vần đề gì những bác sĩ lâm sàng sẽ có phản hồi cho bác sĩ giải phẫu bệnh và hoàn toàn có thể hội chẩn lam để nhiều bác sĩ giải phẫu bệnh cùng nhìn nhận 1 trường hợp đơn cử .Để cho ra một tác dụng sinh thiết đúng chuẩn cần rất nhiều điều kiện kèm theo, cần phải có sự phối hợp giữa thầy thuốc và bệnh nhân. Bệnh nhân nên cung ứng thông tin lâm sàng rất đầy đủ, đặc biệt quan trọng là những tiền căn như đã mổ u ở đâu, sách vở chứng tỏ … và bác sĩ lâm sàng cần có những chẩn đoán sơ bộ, đồng thời gửi mẫu cũng có những quan tâm riêng, gửi hàng loạt hay một phần khối u …Và sau cuối là bác sĩ giải phẫu bệnh cần nhìn nhận một cách tổng lực. Độ đúng chuẩn sẽ còn tùy thuộc vào kinh nghiệm tay nghề và sự kiên trì của bác sĩ, bác sĩ có kiểm tra hàng loạt khối u hay không, điều này sẽ cho ra một tác dụng tương thích và đúng chuẩn nhất .4. Nhiều người không chắc như đinh về hiệu quả sinh thiết của mình, họ muốn làm sinh thiết ở nhiều cơ sở cùng lúc, theo BS điều này có thiết yếu không ?Điều này là không thiết yếu như đã lý giải ở trên và khi thấy tác dụng không tương hợp, tất cả chúng ta hoàn toàn có thể trao đổi với bác sĩ .5. Hầu như ai cũng lo âu khi chờ hiệu quả giải phẫu bệnh. Thường thì phải chờ bao lâu mới có hiệu quả, thưa BS ?

Kết quả giải phẫu bệnh tùy thuộc vào rất nhiều yếu tố, thứ nhất là loại xét nghiệm ví dụ như xét nghiệm FNA có thể cho kết quả trong vòng 30 phút – 1 giờ sau khi chọc xong, sinh thiết lạnh có thể cho kết quả trong 30 phút … Với những xét nghiệm thường quy, giai đoạn sau khi bác sĩ lâm sàng gửi mẫu đến khoa giải phẫu bệnh, thời gian xử lý mô có thể kéo dài 12-13 giờ. Do đó, không thể trả kết quả sinh thiết trong ngày mà phải đến hôm sau là sớm nhất.

6. Bệnh nhân có phải kiêng cữ hay quan tâm điều gì trước khi triển khai xét nghiệm sinh thiết hay không thưa bác sĩ ?Về chọc hút tế bào bằng kim nhỏ ( FNA ), bệnh nhân không cần nhịn ăn. Tuy nhiên, bác sĩ hoàn toàn có thể nhu yếu nhịn ăn vì để làm những xét nghiệm khác như xét nghiệm máu ví dụ điển hình. Sau khi làm xong xét nghiệm đó, bệnh nhân hoàn toàn có thể ăn, uống chút ít để thuận tiện cho làm FNA. Đối với bệnh nhân có dùng thuốc kháng đông, tiền căn chảy máu lâu cầm, bệnh nhân nên liên hệ với bác sĩ điều trị để có hướng dẫn đơn cử .Nếu trước đó bệnh nhân đã từng có hiệu quả giải phẫu bệnh rồi thì nên đem theo, và nên dữ thế chủ động thông tin những tiền căn ( ví dụ : trước đây tôi đã từng điều trị ung thư vú, cao huyết áp, cường giáp, tiểu đường, có dùng thuốc kháng đông, tiền căn chảy máu lâu cầm … ) để bác sĩ có thêm thông tin bệnh sử, giúp đưa ra chẩn đoán đúng chuẩn, thích hợp hơn ( ví dụ điển hình đây là ung thư nguyên phát hay ung thư di căn ) .7. Bạn đọc AloBacsi thường vướng mắc khi tác dụng khám bệnh có những từ như : dị sản, nghịch sản, loạn sản. Nhờ BS lý giải những thuật ngữ này ? Đó có phải là tín hiệu ung thư không ạ ?Đối với mô thông thường, tế bào có cách sắp xếp theo một trình tự nhất định. Nghịch sản, loạn sản là thuật ngữ chuyên ngành nói về sự không bình thường về hình thái và cấu trúc mô .Nghịch sản ( loạn sản ) tức là những cấu trúc thông thường đã bị khác đi, cấu trúc mô, tế bào sắp xếp lộn xộn. Nghịch sản được chia ra làm nhiều loại : nhẹ, vừa và nặng ; nói chung, nghịch sản nặng có rủi ro tiềm ẩn trở thành ung thư hoặc hoàn toàn có thể kèm ung thư ở vùng khác .Khi bệnh nhân có 1 u và sinh thiết cho ra hiệu quả nghịch sản nhẹ thì bệnh nhân cũng không nên lo ngại. Khi bệnh nhân có vài u, mức độ nghịch sản của những u hoàn toàn có thể khác nhau .8. Kết quả giải phẫu bệnh có cho biết tiến trình của ung thư không ?Kết quả giải phẫu bệnh hoàn toàn có thể nhìn nhận được quy trình tiến độ của ung thư. Ở đây tất cả chúng ta có phân loại TNM, “ T ” chính là u ( Tumour ), “ N ” là hạch ( Node ) và “ M ” là di căn xa ( Metastasis ). Nếu giải phẫu bệnh đã xác lập có ác tính trong mô hạch hoặc mô di căn xa, điều này sẽ giúp cho bác sĩ lâm sàng hoàn toàn có thể chẩn đoán một cách đúng mực hơn về quá trình của ung thư .

9. Để Kết luận u lành tính, u ác tính, ngoài hiệu quả sinh thiết thì cần thêm những xét nghiệm nào nữa, thưa BS ?Điều này tùy thuộc vào bác sĩ lâm sàng, hoàn toàn có thể sẽ cần thêm xét nghiệm khác. Ví dụ như xét nghiệm FNA tác dụng lành tính nhưng bác sĩ lâm sàng lại hoài nghi ác tính thì có năng lực sẽ làm lại một lần nữa, hoặc hoàn toàn có thể kết hợp sinh thiết lạnh trong lúc mổ .10. Là người nhiều năm kinh nghiệm tay nghề, BS có gặp trường hợp khó khăn vất vả khi đưa ra Tóm lại lành tính hay ác tính không ạ ?Tôi đã từng gặp rất nhiều khó khăn vất vả và khó khăn vất vả lớn nhất của tôi là thiếu thông tin. Đôi lúc tôi phải chẩn đoán rất thận trọng, phải xem hết tổng thể mẫu mô. Có khi không có nhiều tổn thương, chỉ là những vùng nhỏ nhưng nếu chủ quan chỉ xem xét lướt qua, bỏ lỡ những vùng này thì rất nguy hại .Tôi đã gặp những trường hợp lao nhưng chỉ có một vài nang, ổ do tại bản thân mẫu mô đã rất nhỏ và chỉ lấy trúng một chút ít nên tôi phải xem rất kỹ, tránh bỏ sót .

Ngoài chuyện u, còn những tổn thương không u cũng có thể gây ra những hiểu lầm đáng tiếc nên bác sĩ giải phẫu bệnh cũng phải cân nhắc trả lời sao cho hợp lý. Ví dụ bệnh nữ nhũ (nữ hóa tuyến vú ở nam giới) chẳng hạn, khi mình gọi tên ra có thể gây hiểu lầm, theo tôi có thể gọi là phì đại vú nam (Gynecomastia) thì sẽ nhẹ nhàng cho bệnh nhân mà cũng không sai về chuyên môn.

Hoặc đối những bé gái ở tuổi dậy thì, tuyến vú hoàn toàn có thể tăng trưởng không đồng đều, một bên tăng trưởng trước, một bên tăng trưởng sau. Khi một bên vú mở màn tăng kích cỡ còn bên kia thì chưa, người nhà thường lo ngại, nghĩ con bị bệnh. Tuy nhiên đây chỉ là sự tăng trưởng thông thường của khung hình .

~~~~~~~~
Những chia sẻ của TS.BS Nguyễn Vũ Thiện – Trưởng khoa Giải phẫu bệnh, Bệnh viện Nhân dân 115, đã giúp bạn đọc hiểu thêm về vai trò của giải phẫu bệnh trong việc xác định u lành tính, u ác tính, xét nghiệm sinh thiết phải chờ đợi bao lâu và mức độ chính xác thế nào… Thay mặt bạn đọc, xin chân thành cảm ơn bác sĩ!.

Chương trình được phối hợp thực hiện bởi 
Bệnh viện Nhân dân 115 và Cổng
thông tin Tư vấn Sức khỏe AloBacsi.com


Rate this post
Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments